Ngày Zidane lên thay Rafa Benitez làm HLV trưởng Real Madrid (tháng 1/2016), ông chỉ được xem là một nỗ lực chữa cháy của Chủ tịch Florentino Perez, hay một “miếng băng dính” mỏng manh như miêu tả của tờ Mundo Deportivo xứ Calalunya.
Nhưng 20 tháng sau, ông giành được... 7 danh hiệu cùng đội bóng ấy, trong đó có hai cúp bạc Champions League và chỉ để thua đúng 7 trận.
Công thức và những nguyên liệu
Đó là kết quả của một chuỗi bước đi logic: Sau khi kết thúc sự nghiệp cầu thủ đại thành công ở Real Madrid năm 2006, Zidane trở lại làm cố vấn cho đội bóng này, trước khi trở thành trợ lý cho HLV trưởng Carlo Ancelotti, làm thầy đội trẻ Castilla rồi bước lên ghế lái chính vào năm ngoái.
“Trước khi làm HLV trưởng, Zidane đã trải qua nhiều vai trò ở Real Madrid. Từ cố vấn đến trợ lý HLV và vào trường học để tìm hiểu sâu hơn về quản lý thể thao; từ lý thuyết cho đến thực hành, tức giai đoạn làm cầm quân đội trẻ. Cậu ấy đã gây dựng từng chút một từ nền tảng kinh nghiệm của một danh thủ, để khởi đầu sự nghiệp mới” - cựu đồng đội Christian Karembeu kể với Goal.
GettyĐã có một chút nghi ngờ về khả năng của Zidane, khi ông cùng Real vô địch châu Âu qua một nhánh đấu khá dễ dàng mùa 2015-16: chỉ vượt qua những AS Roma, Wolfsburg và Manchester City trước khi hạ Atletico trên chấm luân lưu ở Milano. Nhưng hành trình lên ngôi một năm sau đó, khi họ thắng Bayern Munich và Atletico ở 3/4 lượt trận trước khi đánh bại toàn diện một Juventus có nhiều người hâm mộ hơn ở Cardiff, là vô cùng ấn tượng.
“Cậu ấy đã thành công và khiến nhiều người bất ngờ, nhưng đối với Zidane mà nói, việc được trở lại vùng trung tâm, trở lại làm quản lý thể thao mới là quan trọng” - Karembeu, người từng đến Real trước Zidane, nói thêm. “Đó là một lối nghĩ rất khiêm nhường, nhưng sẽ giúp cậu ấy tiến xa”.
Trong buổi phỏng vấn trước trận Chung kết Champions League mùa giải trước, Zidane bảo ông vẫn đang tận hưởng mọi khoảnh khắc trong vai trò huấn luyện viên, và đang cố gắng tiến bộ từng ngày.
Khi còn xỏ giày thi đấu, Zizou là thành viên quan trọng trong Dải ngân hà, một dự án thú vị của Chủ tịch Perez với ý tưởng đưa những cầu thủ đắt giá nhất thế giới về một đội; và dự án khác mang tên “Zidanes y Pavones”, kết hợp những ngôi sao ấy với các tài năng tốt nhất của học viện CLB.
Cựu hậu vệ Francisco “Paco” Pavon chính là tài năng trẻ đầu tiên, và được đặt cạnh Zidane trong tên gọi của dự án ấy. Không ai thích hợp hơn anh để nói về Zizou: “Vào thời điểm đó, chúng tôi chỉ tập trung chơi bóng và không nghĩ ai sẽ trở thành HLV sau này. Nhưng Zidane thì là cầu thủ giỏi nhất ngày đó và là huấn luyện viên giỏi nhất của hôm nay. Anh ấy dường như luôn là người chiến thắng, là số một”.
Getty ImagesVới tư cách người chơi cạnh Zidane từ năm 2001 đến 2006, cựu cầu thủ 37 tuổi tin rằng, chính giai đoạn khoác áo Juventus ở Italia đã dạy Zidane nền tảng chiến thuật để áp dụng tại ghế nóng Real hiện tại.
“Những ngày ở Italia đã để lại dấu ấn đậm nét cho anh ấy về mặt chiến thuật nói chung và tổ chức phòng ngự nói riêng” - Pavon cho biết. “Nhưng khi còn là cầu thủ thì anh ấy lại rất khoái phá banh các hệ thống, có thể đánh bại đối thủ ở mọi nơi trên thảm cỏ”.
Đó chính là công thức bí mật: “Sự kết hợp của hai yếu tố đó - tuân luật và phá luật - giúp Zidane rất nhiều trong việc huấn luyện, để biết nơi đặt những vị trí chiến thuật trên sân, và để sở hữu những cầu thủ như anh ấy, những người có thể bẻ khóa các hàng phòng ngự trong đội hình Real Madrid”.
Có một Zidane bùng nổ như Conte?
Xét tổng thế, không phải chiến thuật, mà cách quản lý những cái tôi trong phòng thay đồ Real mới được cho là dấu ấn lớn nhất của Zidane trong hai năm qua.
Getty“Quản lý phòng thay đồ là việc rất khó khăn” - vẫn lời Pavon, “nhưng nếu Zidane chỉ thắng mỗi cuộc chiến trong phòng thay đồ thì Real không thể giành hết số danh hiệu đó. Nó phải là sự kết hợp của mọi thứ: từ làm chiến thuật, quản lý hậu trường, làm tâm lý cho cầu thủ và tìm kiếm một nhóm nhỏ cầu thủ giống như anh ấy, những người rất tài năng và ở đẳng cấp cao”.
Vẻ điềm tĩnh trong các trận đấu cũng đã lừa mọi người! Pavon tiết lộ, khi đứng trong hậu trường, Zizou là một con người khác: “Tôi không nghĩ anh ấy đã thay đổi. Zidane luôn tĩnh lặng khi bước ra ngoài và trước giới truyền thông, nhưng trong phòng thay đồ thì anh ấy luôn cởi mở và trò chuyện với tất cả mọi người”.
Người giải những lời nguyền
Đó không chỉ là lời nguyền không thể bảo vệ chức vô địch Champions League của bóng đá châu Âu suốt mấy chục năm qua, mà với việc giành 7/9 danh hiệu có thể, HLV 45 tuổi đã bác bỏ quan điểm rằng những cầu thủ vĩ đại không thể trở thành HLV vĩ đại.
Getty Images“Ngoại trừ ngoại lệ Johan Cruyff, đúng là những cầu thủ vĩ đại thật khó để giành các danh hiệu lớn trên ghế huấn luyện”, Pavon nói tiếp. “Nhưng Zidane đã phá bỏ lý thuyết đó chỉ trong vài tháng. Anh ấy đã làm rất tốt ở cách quản lý đội ngũ, ở đẳng cấp chiến thuật và cách chuẩn bị thể lực cho các cầu thủ. Anh ấy có một đội hình tuyệt diệu. Có rất nhiều đội ngũ mạnh với những cầu thủ tuyệt vời trên thế giới này nhưng điều quan trọng là sở hữu phiên bản mạnh nhất trong số đó”.
Zidane đã kế thừa, nâng cấp và tiếp tục phát triển một đội ngũ như thế. Đó là giá trị đích thực của một HLV.