24 yaşın üzerinde misiniz?

Help us verify your age by providing an honest response. This site contains gambling advertising for 24+.

Age-restricted content

Bahis içeriklerini görüntülemek için gerekli yaşta değilsiniz. Ana sayfaya yönlendirileceksiniz.

alt
imago-sport-1084210065.jpgIMAGO / DeFodi Images

Almanya zor durumda! "Yeni bir transfer piyasası" giderek daha da kızışıyor

Nino Duit
Çeviri:
  • Transfer piyasası kayda değer bir değişim geçirdi. Eskiden futbol dünyasının daha çok bir yan unsuru olarak görülürken, çoktan kamuoyunun ilgisinin tam merkezine yerleşti. Günümüzde birçok taraftar, kulüplerinin hangi oyuncuları (belki) transfer edeceğiyle, sonunda kimlerin sahaya çıkacağından, bu oyuncuların nasıl performans göstereceğinden ve hangi sonuçları elde edeceğinden daha fazla ilgileniyor gibi görünüyor.

    Muhtemelen tüm bu taraftarları sevindirecek şekilde, yakın geçmişte bir tür ikinci transfer piyasası ortaya çıktı. Asıl transfer piyasasından farklı olarak burada kulüpler oyuncular için değil, federasyonlar oyuncuları kazanmak için mücadele ediyor. Üstelik bu mücadele artık çoğu zaman benzer ölçüde hararetli geçiyor. Bu gelişmeye, futbolun kendisiyle ilgisi olmayan, dünya tarihinin bir parçası olan bir olgu yol açtı: daha iyi veya daha güvenli bir yaşam ya da her ikisini birden arayan insanların kitlesel göçü.

    Bu göç hareketleri, dünya nüfusunun kayda değer bir bölümünün birden fazla vatanı olmasına ve dolayısıyla teorik olarak birden fazla millî takımda futbol oynama hakkına sahip olmasına yol açıyor. Bu olgu Avrupa'da, özellikle de Almanya'da belirgin biçimde görülüyor.

  • Nicolo Tresoldi: Bir futbolcu, üç ülke

    imago-sport-1085514721.jpgIMAGO

    Almanya açısından şu anda en dikkat çekici isim Nicolo Tresoldi. 22 yaşındaki forvet, Club Brugge formasıyla durmadan gol atıyor. Teorik olarak üç ülkenin millî takımında oynama hakkına sahip. Arjantinli bir anne ile İtalyan bir babanın oğlu olarak Sardinya'da dünyaya geldi. Annesinin iş değiştirmesi nedeniyle 13 yaşındayken ailesiyle Hannover'e taşındı ve daha sonra burada Alman vatandaşlığı aldı.

    Üç federasyon da doğal olarak onu kendi millî takımında görmek istiyor. Özellikle Almanya'nın genç ve golcü bir santrfora büyük ihtiyacı var. Tresoldi, Almanya Millî Takımı Teknik Direktörü Jürgen Klopp ve İtalya'daki mevkidaşı Roberto Mancini ile görüştüğünü daha önce anlatmıştı. "Kalbim biraz yarı yarıya" diyor. Şu anda Almanya U21 Millî Takımı'nda oynayan Tresoldi, hangi federasyonu temsil edeceğine gelecek yaz düzenlenecek U21 Avrupa Şampiyonası'ndan sonra karar vermek istiyor. Gelişmeler merakla bekleniyor!

    Kurallara kısaca bakalım: Bir oyuncu, ilgili ülkenin vatandaşlığına sahip olduğu sürece genç millî takımlar düzeyinde federasyonlar arasında istediği kadar geçiş yapabilir. A millî takımda bir resmî maça çıktığında ise ilk etapta o federasyona bağlanır. Bundan sonra federasyon değiştirebilmesi için üç veya daha az maçta forma giymiş olması, hiçbir büyük turnuvanın kadrosunda yer almamış olması, son maçının üzerinden en az üç yıl geçmiş olması, o maçta 21 yaşından küçük olması ve o dönemde geçmek istediği ülkenin pasaportuna zaten sahip olması gerekir.

  • Çifte vatandaşların seçimi

    Tresoldi, Almanya'da şu anda bu transfer piyasasının en çok konuşulan ismi olsa da birçok oyuncudan yalnızca biri. Bu yeni transfer piyasasında elde edilecek başarıların millî takımın gelecekteki gücü açısından ne kadar önemli olabileceğini Almanya'nın mevcut 21 yaş altı kadrosu gösteriyor. Kadrodaki 23 oyuncunun 14'ü en az bir başka ülkenin daha vatandaşlığına sahip.

    Tresoldi'nin yanı sıra Paris Brunner (Demokratik Kongo Cumhuriyeti), Dzenan Pejcinovic (Karadağ ve Bosna-Hersek) ve Karim Coulibaly (Fildişi Sahili) gibi gelecek vadeden oyuncular da bunlar arasında. Tüm yaş altı millî takımlarında durum benzer. Örneğin kısa süre önce 16. doğum gününden bir gün sonra Eintracht Frankfurt formasıyla Bundesliga'da ilk maçına çıkan Niko Ilicevic de Hırvatistan vatandaşlığına sahip. Hepsi diğer vatanlarının millî takımlarında oynamaları için ikna edilmeye çalışılıyor. Hepsi, burada yetişmiş olmalarına rağmen DFB takımında kariyer yapmamayı hâlâ seçebilir.

    Yakın geçmişte Jonathan Tah (Fildişi Sahili), Aleksandar Pavlovic (Sırbistan) ve Jamal Musiala (İngiltere) gibi çifte vatandaşlığa sahip birçok oyuncu DFB'ye bağlı kaldı. Ancak nesnel açıdan bakıldığında Almanya, başka federasyonlara çok sayıda üst düzey oyuncu kaptırdı. Bu oyuncular, DFB takımını bugün ya da gelecekte kuşkusuz güçlendirebilirdi.

  • Stanisic, Yildiz ve Maza tercihlerini DFB'den yana kullanmadı

    En tanınmış ve Almanya açısından en acı örnekler Josip Stanisic (Bayern Münih, Hırvatistan), Kenan Yildiz (Juventus Torino, Türkiye) ve Ibrahim Maza (Bayer Leverkusen, Cezayir). Üçü de yazın Dünya Kupası'na Almanya ile değil, atalarının ülkelerinin millî takımlarıyla katıldı. Tıpkı benzer geçmişe sahip pek çok oyuncu gibi: Paul Wanner'den (Avusturya) Malik Tillman'a (ABD), Can Uzun'a (Türkiye) kadar.

    Bu durum devam ediyor. Bayern Münih altyapısından yetişen, Münih doğumlu gelecek vadeden orta saha oyuncusu Erblin Osmani (17), kısa süre önce Kosova millî takımında ilk maçına çıktı. Berlinli stoper Matteo Palma (18) ise ilk kez İtalya millî takımının kadrosunda yer alıyor. Palma, son dönemde Serie A kulübü Udinese Calcio'da ilk 11'de düzenli forma giymeye başlamıştı. Osmani ve Palma daha önce Almanya'nın yaş grubu millî takımlarında oynamıştı.

    Genç bir oyuncunun bir ülkeyi diğerine tercih etmesi çoğu zaman her şeyden önce gönül meselesidir. Ancak bir oyuncunun gönlü de kazanılabilir. Almanya'nın millî takım tercihleri konusundaki bu kayıplarında DFB'nin ihmallerinin yanı sıra diğer ülkelerin stratejik açıdan akıllıca hamleleri de etkili. Özellikle Almanya'da büyük göçmen toplulukları bulunan ülkelerin federasyonları, burada çifte vatandaşlığa sahip yetenekleri kimi zaman son derece profesyonel biçimde erken yaşta arıyor. 

    Gözle görülür biçimde endişelenen Bayern Münih altyapı sorumlusu Jochen Sauer, kısa süre önce SPOX'a verdiği röportajda şunları söyledi: "Artık millî federasyonlar arasında bir rekabet var. Bu rekabete acilen karşılık vermemiz gerekiyor."

    imago-sport-1083862271.jpgIMAGO
  • Başlangıç noktası olarak Vukovar

    Hırvatistan Futbol Federasyonu HNS’nin Almanya’daki kilit ismi Danijel Lucic olarak görülüyor. Binlerce çalışanı bulunan inşaat devi Saint-Gobain’in yönetim kurulu başkanlığını yürüten Lucic, saygın Hırvat gazetesi Jutarnji list tarafından yayımlanan bir habere göre uzun yıllardır Almanya’da Hırvat kökenli yetenekleri arama çalışmalarına da öncülük ediyor. Habere göre bu çalışmalarında kendisine 20 gönüllü gözlemci yardımcı oluyor.

    Lucic’in her ilkbahar Almanya’da yaşayan Hırvat kökenli yeteneklerden bir takım oluşturduğu, bu takımın da Vukovar’daki köklü bir U14 turnuvasına katıldığı belirtiliyor. Turnuvada Dinamo Zagreb ve Hajduk Split gibi Hırvatistan birinci ligi kulüplerinin genç takımları, farklı ülkelerdeki Hırvat diasporalarından bir araya getirilen takımlarla karşılaşıyor. HNS’nin kapsamlı gözlemci ağı yalnızca Almanya’da değil, büyük Hırvat diasporalarına sahip başka ülkelerde de bulunuyor. Yetenekler için verilen mücadele yalnızca Almanya’ya özgü bir olgu değil.

    Vukovar, turnuvaya ev sahipliği yapmak üzere tesadüfen seçilmedi. Şehir, 1990’lardaki Balkan Savaşı’nın önemli sahnelerinden biriydi ve bu nedenle Hırvatistan’da duygusal açıdan büyük önem taşıyor. Lucic, Jutarnji list gazetesine verdiği röportajda, "Çocukları Vukovar’a götürdüğümüzde çoğunun yalnızca Alman pasaportu oluyor. Ama şehri ziyaret edip hikâyeleri dinledikten sonra geri dönüyor ve ebeveynlerini kendilerine bir doğum belgesi ve Hırvat pasaportu almaya ikna ediyorlar" dedi. 

    Habere göre turnuvanın geçmişteki tanınmış katılımcıları arasında Josip Stanisic, Igor Matanovic, Marko Pasalic ve Marin Pongracic bulunuyor. Dördü de Almanya’da doğup futbol eğitimi aldı ve daha sonra Hırvatistan A Millî Takımı’nda oynadı. Lucic, kendi ifadesine göre Stanisic’in 2021’de Hırvatistan kadrosuna ilk kez çağrılması için bizzat girişimde bulundu. Stanisic o tarihten bu yana Bayern Münih’te uluslararası düzeyde bir bek hâline gelirken Almanya Millî Takımı tam da bu mevkide sürekli oyuncu sıkıntısı yaşıyor.

    Filip Pavic de şimdiden Stanisic’in izinden gidiyor: Freisingli 16 yaşındaki oyuncu, Bayern Münih’in en büyük savunma yeteneği olarak görülüyor. Teknik direktör Vincent Kompany, mart ayında ona forma şansı vererek Pavic’i Münih kulübünün tarihinde Paul Wanner’den sonraki en genç ikinci oyuncu yaptı. Pavic kısa süre önce Almanya U16 takımından Hırvatistan Futbol Federasyonuna geçti ve şu anda Hırvatistan U18 takımında oynuyor.

  • Duygusal etki yaratmak için ikonlar

    imago-sport-1078695595.jpgIMAGO

    Almanya'da diğer ülkelerin federasyonları da çifte vatandaşlığa sahip yetenekleri erken yaşta tespit etmeye ve onlarla duygusal bağ kurmaya odaklanıyor. Örneğin Kosova Futbol Federasyonu (FFK), Frankfurt yakınlarında düzenli olarak yetenek tarama kampları düzenliyor. Türkiye Futbol Federasyonu (TFF) ise Almanya genelinde düzenlenen bu tür etkinliklere en azından arka planda katkı sağlıyor. Vukovar turnuvası gibi bunlar da genel bir yaklaşımın yalnızca birkaç örneği.

    Almanya'daki Türk kökenli yeteneklerin aranmasında, uzun yıllar Bundesliga'da forma giyen Yıldıray Baştürk sürekli ön planda. Türkiye'de kısa süre önce, genç millî takımların Avrupa sorumluluğu için Baştürk'e yeni bir görev verileceğine dair haberler çıktı. Bu görevin amacı, kıta genelindeki yetenek tarama yapılanmasını daha da geliştirmek.

    Bu haberlere göre Almanya için ek gözlemci olarak Mehmet Ekici'nin adı da geçiyor. Bayern Münih altyapısından yetişen Ekici, 2010'dan itibaren Türkiye adına oynamadan önce Almanya'nın genç millî takımlarında forma giymişti. Yıldız ve Uzun'u ikna etmek içinse dönemin federasyon yöneticisi Hamit Altıntop bizzat çaba göstermişti. Altıntop da Almanya adına oynayabilecek durumdaydı. Böyle isimlerin ilgisinin kararsız yetenekleri etkilemesi şaşırtıcı değil.

    Göç geçmişi nedeniyle, Almanya'da büyük diasporası bulunan neredeyse bütün ülkelerin burada benzer rol modelleri var. Baştürk veya Altıntop Türkiye için neyse, U21 Millî Takımı Teknik Direktörü Ivica Olic Hırvatistan, A Millî Takım Teknik Direktörü Sergej Barbarez ile federasyon başkanı Emir Spahic de Bosna için o. Dilleri konuşuyor, zihniyetleri tanıyorlar.

    Kosova'nın millî takım teknik direktörü Franco Foda ise bir Alman. Osmani'yi kısa süre önce millî takım tercihini değiştirmeye ikna eden Foda, onu eylül ayında Kosova tarihinin en genç millî futbolcusu yaptı. Osmani, Bayern Münih kulüp tarihinde de Pavic ve Wanner'in ardından forma giyen en genç üçüncü oyuncu.

  • Wael Mohya, DFB’deki zihniyet değişiminin vücut bulmuş hâli mi?

    (Görünüşte) daha küçük ülkeler, federasyonlar arası transfer piyasasında doğal olarak büyük bir avantaja sahip: Rekabetin ve beklentilerin daha düşük olması sayesinde yeteneklere daha erken ilk 11'de yer ve hatta turnuvalara katılma fırsatı sunabilir, onları kolaylıkla daha erken millî takımda oynatıp böylece tercihlerini kesinleştirebilirler. Almanya'da ise oyuncu sayısının daha fazla olması nedeniyle A millî takıma giden yol geleneksel olarak tüm yaş grubu millî takımlarından geçiyor.

    Erken yaşta A millî takımda ilk kez forma giymek istisna olsa da federasyon değiştirmelerini önlemenin en açık yolu bu. Ancak sonuçta bu, çoğu zaman futbolcunun aleyhine oynanan bir kumar: DFB bünyesindeki kariyeri başarısız olursa ki salt istatistiksel açıdan bu pek de düşük bir ihtimal değil, rakip federasyon bünyesinde kariyer yapma yolu da ona kapanmış olacak. Bir bakıma bu, Bayern'in geleneksel transfer piyasasında bir dönem sıkça başvurduğu hamlenin kopyası olurdu: Rakiplerin en büyük yeteneklerini satın alıp gerekirse yedek kulübesinde oturtmak.

    Konuyu yeniden Vukovarlı Hırvatlara bağlamak gerekirse: Stanisic, DFB takımında mutlaka bir kariyer yapardı. Matanovic, Pasalic veya Pongracic içinse bu pek olası görünmüyor; ancak böylece Hırvatistan millî takımıyla turnuvalarda oynadılar. İlk millî maçlarına çıktıkları anda bunu bilmek mümkün değil.

    Ancak DFB'de şu sıralar küçük bir yaklaşım değişikliği yaşanıyor gibi görünüyor. Nitekim Almanya Millî Takımı Teknik Direktörü Jürgen Klopp, mevcut millî maç dönemi için Fas federasyonunun da kadrosuna katmaya çalıştığı 17 yaşındaki Wael Mohya'yı kadroya çağırdı. Mohya gerçekten ilk millî maçına çıkarsa tarihin en genç üçüncü Alman millî futbolcusu ve 1908'deki Marius Hiller'den bu yana en genci olacak.

    imago-sport-1085609285.jpgIMAGO
  • Yeteneklerin kaçışı: Almanya Futbol Federasyonu hangi hataları yapıyor?

    Futbol çevrelerinde konuşulanlara bakılırsa, kararsız yetenekleri önlem olarak başka federasyonlara yönelmekten alıkoymak için onları mutlaka A millî takımda oynatmak gerekmiyor. Buna göre DFB, çifte vatandaşlığı bulunan oyuncuların Almanya millî takımına erken yaşta duygusal bağ kurmasını sağlama fırsatını çoğu zaman kaçırıyor. Federasyonun kilit isimleri önceden devreye girip oyuncularla ve aileleriyle kişisel ilişkiler kurmak, örneğin doğum günlerini ya da attıkları bir golü kutlamak için yeterince sık harekete geçmiyor. Bunu ancak artık neredeyse çok geç olduğunda, diğer federasyonlar titiz ön çalışmalarını çoktan tamamladıktan sonra yapıyorlar.

    DFB Genel Müdürü Andreas Rettig de bu sorunun farkında. Rettig, mart ayında Kölner Stadt-Anzeiger gazetesine, "Bu duygusal bağı güçlendirmemiz, tüm yaş kategorilerinde daha fazla çaba göstermemiz gerekiyor ki genç oyuncu da 'Ben buradan hiç ayrılmak istemiyorum, DFB'ye çok şey borçluyum' hissini taşısın" dedi.

    Çeşitli yaş grubu millî takımlarının teknik direktörlerinin niteliğine yönelik eleştiriler de zaman zaman duyuluyor. Örneğin mevcut U16 teknik direktörü Marc-Patrick Meister sık sık eleştirilerin hedefi oluyor. Meister, Maza'yı U15'ten U17'ye kadar görmezden geldi. Şimdi İtalya'ya yönelen Palma ile anlaşmazlıklar yaşadığı iddia edilirken Uzun ve Yildiz için de gerçekten çaba göstermediği öne sürülüyor. Bu nedenle iki oyuncu da henüz altyapı düzeyindeyken Türkiye için oynadı. Regensburg doğumlu Yildiz daha sonra "Almanya benimle hiç temasa geçmedi" diyerek yakındı. "Bir teklif gelseydi değerlendirirdim ama DFB'den bir telefon bile gelmedi."

    Öte yandan, yaş grubu millî takımlarının teknik direktörleri kadrolarını seçerken ülkedeki 58 altyapı gelişim merkezinde bulunan tüm yetenekler hakkında sağlam bir genel bakışa sahip olabilmek için gereken personel desteğinden zaman zaman yoksun kalıyor olabilir.

  • DFB, transferlerde yetiştirme tazminatı talep ediyor

    imago-sport-1084208048.jpgIMAGO

    Bu yeni transfer piyasasında şimdiye dek kişisel bağlar, körüklenen duygular, ailelerin etkisi ve oynama süresiyle şampiyonluk ihtimali geçer akçe oldu. DFB bunu değiştirmek ve oyuncuların bağlı oldukları federasyonu değiştirmelerinde artık parayı da devreye sokmak istiyor. Rettig, söz konusu röportajda "Bazen altı, sekiz, on yıl boyunca bir federasyon bünyesinde yetiştirilmiş oyuncuların bir günden diğerine, hiçbir bedel ödenmeden bağlı oldukları milli federasyonu değiştirebilmesi doğru mu?" diye sormuş ve yanıtını da kendisi vermişti: "Bence hayır."

    Bu nedenle DFB, federasyon değişikliklerinde zorunlu yetiştirme tazminatı, yani sonuçta bonservis bedeli uygulanmasını değerlendiriyor. Dünya Kupası'nın hemen öncesinde Rettig, planlarını bir kez daha vurgulayarak bu konuda FIFA ile temasa geçeceğini duyurdu. Konuya ilişkin başka bir gelişme bilinmiyor. Rettig, yıl sonunda DFB'deki görevinden ayrılacak. 

    Görevinden ayrılacak olan yönetici, o dönem bu önerisini dile getirirken DFB'nin elinden düzenli olarak yetenekli oyuncuları alan federasyonları da iğnelemişti. "Oyuncuları başkalarına yetiştirtiyorlar, sonra da en iyisinin nerede olduğuna bakıyorlar." Hatta "oyuncu yetiştirmek yerine oyuncu taramasına daha fazla para, zaman ve emek harcayan" federasyonlar olduğunu söylemişti. Yani her şey biraz da geleneksel transfer piyasasındaki gibi.