ANALİZ / YORUM | Mehmet Can Ünlü
Sezona son derece kötü başlayan ve çalkantılı günler geçiren Fenerbahçe, Spor Toto Süper Lig'de geride kalan 8 haftayı 8 puanla 15. sırada tamamladı.
Tarihinin en kötü sezon başlangıcını yapan sarı-lacivertliler, aslında puan tablosunda bulunduğu yeri pek de hak etmiyor desek yanlış olmaz.
Neden mi? Gelin birlikte inceleyelim...
Temel sorun şu ki; geride kalan 8 haftada Fenerbahçe olması gerekenden çok daha az gol atarken, kalesinde de olması gerekenden daha çok gol gördü.
OPTA'nın "Gol Beklentisi (xG)" ölçümlerine göre Fenerbahçe'nin geride kalan 8 haftadaki gol beklentisi 12,3'tü. Fakat sarı-lacivertliler bu sezon ligde şu ana kadar rakip fileleri 6 kez havalandırabildi. Yani Fenerbahçe atması gerekenden 6 gol daha az attı.
AA>> Gol Beklentisi (xG) analizi nedir? Nasıl ölçülüyor?
Peki bu ne ifade ediyor? Avrupa'nın beş büyük ligi ve Süper Lig'deki toplam 116 takım arasında Fenerbahçe, Serie A ekiplerinden Empoli'nin ardından gol beklentisinin en çok altında kalan ikinci takım konumunda. Yani ortada hayli sıradışı bir durum olduğunu rahatlıkla söyleyebiliriz.
| xG - Gol (Fark) Sıralama | xG | Gol | xG - Gol (Fark) |
| 1. Empoli | 11.31 | 5 | 6.31 |
| 2. Fenerbahçe | 12.29 | 6 | 6.29 |
| 3. Villarreal | 11.91 | 6 | 5.91 |
| 4. Valencia | 11.78 | 6 | 5.78 |
| 5. Southampton | 11.19 | 6 | 5.19 |
| 6. SPAL | 10.81 | 6 | 4.81 |
| 7. Frosinone | 7.76 | 3 | 4.76 |
| 8. Mainz | 8.59 | 4 | 4.59 |
| 9. Schalke | 9.46 | 5 | 4.46 |
| 10. Bursaspor | 9.26 | 5 | 4.26 |
| 51. Kasımpaşa | 17.37 | 17 | 0.37 |
| 66. Beşiktaş | 14.45 | 15 | -0.55 |
| 87. Başakşehir | 10.03 | 12 | -1.97 |
| 96. Galatasaray | 13.11 | 16 | -2.89 |
Yukarıdaki tabloda, xG verileri ile takımların attıkları goller arasındaki farka göre sıralamayı görüyoruz. Spor Toto Süper Lig'in ilk dört sırasında yer alan Galatasaray, Medipol Başakşehir, Beşiktaş ve Kasımpaşa bu konuda herhangi bir sıkıntı yaşamıyor. Hatta Galatasaray'ın olması gerekenden yaklaşık 3 gol, Medipol Başakşehir'in de olması gerekenden yaklaşık 2 gol fazla attığını görüyoruz.
AAAynı ölçümlere göre Fenerbahçe'nin bu sezon şu ana kadar kalesinde gördüğü şutların gol beklentisi ise 7.03'tü. Fakat kalesinde 10 gol gören sarı-lacivertli ekip, yemesi gerekenden 3 gol fazla yedi.
Sarı-lacivertli ekip, Avrupa'nın beş büyük ligi ve Süper Lig'deki 116 takım arasında kalesinde gördüğü şutların xG değerleri ile yediği gol arasındaki farka göre yapılan sıralamada ise 18. sırada.
| Takım | xGA | Yediği Gol | Yediği Gol - xGA (Fark) |
| Başakşehir | 7.96 | 4 | 3.96 |
| Galatasaray | 9.74 | 9 | 0.74 |
| Beşiktaş | 10.34 | 10 | 0.34 |
| Fenerbahçe | 7.03 | 10 | -2.97 |
| Kasımpaşa | 12.00 | 15 | -3.00 |
Yukarıdaki tabloda ise Spor Toto Süper Lig'de ilk dört sırada yer alan Galatasaray, Medipol Başakşehir, Beşiktaş ve Kasımpaşa ile Fenerbahçe'nin yemeleri beklenen gol sayıları ile yedikleri gol sayıları arasındaki kıyaslamayı görüyoruz.
Beş takım arasında en az gol yemesi beklenen takım Fenerbahçe. Diğer yandan Medipol Başakşehir'in yemesi gerekenden yaklaşık 4 gol daha az yediğini, Galatasaray ile Beşiktaş'ın ise yaklaşık olarak olması gereken kadar gol yediklerini görüyoruz.
Fenerbahçe için tanıdık senaryo
Fenerbahçe, ligde yediği goller açısından geçen sezon da benzer bir sıkıntıyı yaşamıştı. Sarı-lacivertli ekip, ligin 4. haftasında olması gerkenden yaklaşık 4 gol fazla yemiş, ancak ligin ilerleyen haftalarında makas daralmaya başlamış, son haftalarda ise normale dönmüştü.
OptaSarı-lacivertli ekibin sezon sonunda toplamda kalesinde gördüğü şutların gol beklentisi, 36,33'tü. Fenerbahçe'nin kalesinde gördüğü gol ise 36'ydı. Kısacası sezon başındaki sıkıntılı duruma rağmen Fenerbahçe sezon sonunda beklenen kadar gol yedi.
Juventus örneği
Getty2015-16 sezonunda Juventus da Serie A'da bu sezonki Fenerbahçe ile aşağı yukarı benzer bir durum yaşamıştı.
Lig dinamiklerini göz önüne alırsak bire bir kıyaslama yapmak pek doğru değil fakat o sezon lige oldukça kötü başlayan İtalyan devi ilk 8 haftada 9 puan toplayabilmiş ve lider Fiorentina'nın 9 puan gerisinde kalmıştı.
OptaYukarıdaki grafikten de görüleceği üzere ligin ilk 8 haftasında Juventus'un gol beklentisi 14.11'di ancak 11 gol bulabilmişlerdi. O sezon 17. haftaya kadar Juventus'un attığı gol sayısı, xG sayısının altında seyretti. 17. haftada ilk kez gol toplamı xG toplamını geçen Juventus, sezonu 60.97 xG’den 75 gol bularak +14’lük bir farkla tamamladı.
Şampiyonluk treni kaçmış olabilir ama...
Fenerbahçe için sezon kötü başladı. Ancak sıraladığımız verilere göre işlerin aynı derecede kötü gitmesi pek de mümkün görünmüyor.
Belki şanssızlık, belki özgüven kaybı, belki de beceriksizlik denebilir Fenerbahçe'nin sorunları için. Ancak ilerleyen haftalarda bu istatistikler daha önceden de birçok kez gördüğümüz gibi normale dönecek ve takım toparlanarak yükselişe geçecektir.
Peki şampiyonluk treni kaçtı mı? Süper Lig tarihinde ilk 8 haftayı 8 puan veya daha düşük puanla tamamlayan hiçbir takım şampiyonluk yaşamadı. Bu, ciddi bir istatistik. Ancak Fenerbahçe'nin 2003-04 sezonunda 11 puan farkı kapatıp şampiyonluğa ulaştığını da unutmamak gerek...