thumbnail Hallo,

Externe financiers worden steeds vaker ingeschakeld als een club niet in staat is een transfer te bekostigen. Het zorgt voor een onduidelijke gang van zaken.

SPECIAL
Door Kris Voakes

De UEFA wil het verbannen, de FIFA wil er van af en de voetbalbonden van Engeland en Frankrijk hebben het reeds verboden. Toch blijven externe geldschieters een prominente rol spelen in het moderne voetbal en de transfer van Radamel Falcao naar AS Monaco is daar een goed voorbeeld van.

De overstap die de aanvaller afgelopen zomer van Atlético Madrid maakte was onvermijdelijk. Gezien de status van Falcao als wereldspits, maar ook doordat een derde van zijn transferrechten in handen was bij een externe partij. Deze bedrijven kopen vaak de rechten van veel spelers op jonge leeftijd op, om winst te maken op de lange termijn.

Doyen Sports Group
Door deze werkwijze kunnen clubs bepaalde talenten vastleggen die ze eigenlijk niet kunnen veroorloven. Vervolgens hebben deze clubs niet veel te zeggen bij een eventuele verkoop. De Doyen Sports Group, een international investeringsfonds, had volgens berichten een deel van de transferrechten van Falcao in handen. Atletico Madrid liet echter altijd weten dat het voor honderd procent eigenaar van de aanvaller was. Falcao wordt genoemd op de website van Doyen, maar er is geen verdere uitleg over hoe de constructie precies in elkaar zit. Goal vroeg het bedrijf om uitleg, maar Doyen wilde niet reageren

In de boeken van Falcao's voormalige club FC Porto zijn bedragen terug te vinden die aan de speler gelinkt zijn. In het seizoen 2010/11, waarna Falcao verkocht werd, is er twintig miljoen afgeschreven onder de noemer "bemiddelingskosten".

DOYEN'S SPELERSPOOL
Abdelaziz Barrada
Alex Serrano
Alvaro Bustos
Alvaro Negredo (foto)
Baba Diawara
Dorlan Pabon
Eliaquim Mangala
Felipe Anderson
Formose Mendy
Geoffrey Kondogbia
Joshua Guilavogui
Jose Antonio Reyes
Manu del Moral
Marcos Alberto Rojo
Neymar Jr
Ola John
Radamel Falcao
Ruben Perez
Miroslav Stevanovic
Steven Defour
Zakaria Labyad

*Bron: Doyensports.com
FC Porto had in dat seizoen de volledige rechten van slechts zes spelers uit de selectie. De club leunde dus behoorlijk op externe partijen.

Transfer Porto/Atlético
Atlético heeft naar verluidt eenzelfde methode gevolgd toen het Falcao kocht. Voordat de portefeuille werd getrokken, moesten eerst spelers als David De Gea en Sergio Agüero worden verkocht. De club had behoorlijke schulden opgebouwd en daarom was het hoognodig om geld op te halen voor de sterkhouders. Gek genoeg was er wel ruimte om veertig miljoen uit te geven aan Falcao.

De spil in de transfer was Jorge Mendes, de zaakwaarnemer van onder meer Cristiano Ronaldo en José Mourinho. Mendes was samen met voormalig Man United- en Chelsea-directeur Peter Kenyon betrokken bij de opzet van Doyen. In de afgelopen twaalf maanden werd ook David Beckham's vertegenwoordiger Simon Oliveira en de commerciële rechten van Neymar aan het bedrijf toegevoegd.

De Doyen Group bezat minstens 55% van Falcao's transferrechten in de tijd van zijn transfer van Porto naar Atlético. De uitgave van de Spaanse club was dus veel minder dan veertig miljoen, als Doyen het aandeel behield. Atlético betaalde dan dus alleen de 45% die FC Porto bezat.

Het was voor Atlético evengoed lastig om aan de vraagprijs te voldoen, ondanks de medewerking van Doyen. Porto dreigde met gerechtelijke stappen, en opeens kreeg Doyen een plek op het shirt van de Rojiblancos. Een opmerkelijk besluit, aangezien Doyen niet zoveel heeft aan naamsbekendheid bij het publiek.

Op de officiële website van Doyen staat een lijst met spelers, waarvan niet precies duidelijk is of ook de transferrechten in handen is van het bedrijf. Wellicht vertegenwoordigt Doyen deze spelers alleen, maar misschien hebben zij ook een aandeel in de transferrechten. Op het digitale thuis is het echter niet terug te vinden. Goal is er via een bron bij Atlético in elk geval achter dat de Spaanse club weinig geld heeft overgehouden aan de hele Falcao-saga.

Transfer Atlético/Monaco
Na een uitstekend eerste seizoen in Spanje, ging de spits akkoord met een overstap naar Chelsea. Hij kwam hier echter op terug, nadat trainer Diego Simeone en de directie hem wisten te overtuigen. Voor zijn loyaliteit kreeg hij een gedeelte van zijn afkoopsom. Toen Monaco in de zomer van 2013 zestig miljoen betaalde, kreeg Atlético maar 45 miljoen. De rest ging naar de speler zelf.

Atlético hield dus maar vijf miljoen over aan de transfer, aangezien ze naar eigen zeggen veertig miljoen betaalden aan Porto. Wellicht betaalden de Spanjaarden nog een bedrag aan Doyen, aangezien het bedrijf recht had op meer dan 22 miljoen euro vanwege de hulp in de transfer van 2011.

Doordat Falcao vertrok, moest Atlético de Portugese club deze zomer nog een bedrag van ongeveer zeven miljoen euro betalen. Op dit moment is Atlético nog vijf miljoen euro verschuldigd aan Porto. Pas aan het einde van dit seizoen moet dat bedrag worden voldaan, twaalf maanden na Falcao's vertrek uit de Spaanse hoofdstad.

Blijf | Simeone haalde Falcao over om nog een jaar te blijven

Uiteindelijk was de verkoop van Falcao dus niet zo lucratief als deze leek. Gelukkig had Atlético met Diego Costa al een vervanger in huis, want geld om een nieuwe topspits aan te trekken was er niet.

Eigen keuze Falcao?
Tegen de tijd dat Falcao's transfer van de grond kwam in de zomer, waren veel clubs al afgehaakt. Monaco, Chelsea en Real Madrid waren de weinige clubs die hem konden betalen. Om volledig eigenaar van Falcao te worden, moest een club namelijk diep in de buidel tasten. Om in Engeland en Frankrijk te mogen spelen, kon Falcao niet voor een deel eigendom van Doyen blijven, dus Chelsea en Monaco moesten de volle mep betalen. Toen duidelijk werd dat Falcao op jaarbasis veertien miljoen euro wilde verdienen, bleef Monaco als enige geïnteresseerde partij over. Mede vanwege het gunstige belastingklimaat in het prinsdom.

Al deze argumenten daargelaten, Falcao is zijn investering waard, meent voormalig Colombia-bondscoach Francisco Maturana. "Falcao is een potentiële kandidaat voor de Gouden Bal", zegt hij tegen Goal. "Vanaf het moment dat hij bij Porto speelde, tot wat hij bij Atlético en Moncao laat zien, is alles van het hoogste niveau. Ik heb met hem gewerkt in de Colombiaanse jeugdelftallen en je kon toen al zien dat hij enorm veel talent had."

"Het was zijn eigen keuze om Atlético te verruilen voor Monaco. Dit zijn persoonlijke keuzes die je hebt te respecteren. Monaco betaalde dat geld omdat ze vonden dat hij dat waard is en omdat ze het zich konden veroorloven. Ik weet zeker dat hij zichzelf en zijn land trots kan maken. Ik ben er dan ook van overtuigd dat hij overal zal slagen, waar hij ook komt."

Uitbuiting en chantage
De werkwijze van externe financiers worden steeds vaker aan de kaak gesteld. SS Lazio-voorzitter Claudio Lotito zette onlangs zijn vraagtekens bij de praktijken, toen de transfer van Felipe Anderson van Santos naar de Italiaanse club werd opgehouden. De reden: Doyen had een aandeel van vijftig procent in de speler.

Lotito zei tegen Radio Radio: "Wij gaan niet mee in uitbuitingspraktijken. Die jongen wil graag naar Lazio komen. De clubs zijn het eens, maar degene die een percentage van zijn rechten heeft, gebruikt dit als chantagemiddel. Daar houdt het voor ons op."

Wellicht dat 'uitbuiting' en 'chantage' wat extreme uitdrukkingen zijn. Maar Lotito maakte wel een duidelijk standpunt en liet goed merken hoe hij over de zaak dacht.

HOE WERKT EIGENDOM VAN DERDEN?
  • Investeringsbedrijven kopen een aandeel in de transferrechten.
  • Een club die een speler normaal gesproken niet kan betalen, betaald nu maar een percentage van zijn waarde. De speler is daarna wel speelgerechtigd voor de club.
  • Transfers tussen clubs kunnen beïnvloed worden duur de wensen van de eigenaren van de transferrechten.
  • Spelers van rivaliserende clubs zijn soms ook eigendom van hetzelfde bedrijf. Dit werkt belangenverstrengeling in de hand.

Wie betaalt, bepaalt
Een invloedrijke zaakwaarnemer uit de Zuid-Amerikaanse markt laat weten dat agenten vaak het laatste woord hebben bij transfers met externe partijen. Hij wil anoniem blijven, maar zegt tegen Goal het volgende:

"Geen twee gevallen zijn hetzelfde en het is niet altijd de partij met het grootste aandeel dat beslist. Zodra de financiering tot stand komt, kan worden besloten wie de voetbaltechnische besluiten neemt."

"Maar zoals bij elke zakelijke transactie, is degene die betaalt ook degene die bepaalt. Vaak heeft de meestbetalende partij weinig voetbaltechnische kennis, omdat deze uit een ander vakgebied komt. Vaak vragen ze hulp van adviseurs om er zeker van te zijn dat de investering blijft groeien."

FIFA kan weinig doen
Het feit dat mensen zonder voetbalachtergrond beslissingen nemen over carrières van spelers, is iets wat de voetbalbonden zorgen baart. Terwijl UEFA's secretaris-generaal Gianni Infantino al diverse malen het probleem bij de FIFA heeft neergelegd, blijft het voor de wereldvoetbalbond kennelijk niet mogelijk om deze praktijken een halt toe te roepen.

"Dit zou onacceptabel zijn in onze samenleving en hoort dus niet thuis in het voetbal", liet Infantino weten op de officiële website van de UEFA. "Voetballers hebben net als iedereen het recht om hun eigen toekomst te bepalen. Clubs moeten niet leunen op externe partijen om spelers te kopen die ze niet kunnen betalen. Op de lange termijn is dit niet goed voor de clubs en de spelers."

De FIFA liet aan Goal weten dat er momenteel wordt onderzocht of bovenstaande methoden verboden kunnen worden. De huidige regelgeving staat niet toe dat externe partijen zeggenschap hebben bij clubs, maar er staat niets over wat zij over spelers te zeggen hebben.

"Het vraagstuk over derden bij transferrechten wordt momenteel besproken op diverse lagen van de internationale voetbalwereld", aldus een woordvoerder van de FIFA. "De benadering van de FIFA is altijd geweest dat externe partijen geen zeggenschap mogen hebben bij clubs. Zij mogen geen rol spelen in beslissingen over werkgeving en transfers."

"Tegelijkertijd zijn we aan het onderzoeken hoe de verschillende bonden deze praktijken aanpakken. Daarna zal de FIFA besluiten hoe we het best met dit onderwerp kunnen omgaan. In de aankomende vergaderingen gaan we hierover met de verschillende bonden in gesprek."

Schadelijk
Doordat de de netwerken van spelers en clubs steeds groter worden, met name in Zuid-Amerika, moet de FIFA voorzichtig te werk gaan. Het is namelijk niet makkelijk om bestaande overeenkomsten ongeldig te verklaren en de vraag is wat er in dat geval zal gebeuren.

Ondertussen zullen er meer gevallen zoals Falcao zich voordoen, waarbij spelers naar bepaalde clubs worden gedirigeerd. Niet vanwege eigen beslissingen, maar door partijen die er winst uit willen halen. Een zeer kwalijke en schadelijke zaak in het voetbal.

Volg Kris Voakes op