thumbnail Hallo,

De loting van de Champions League staat deze week weer op het programma. Net zoals andere jaren krijgt een aantal clubs op belachelijke wijze voorrang van de UEFA.

COMMENTAAR
Door Peter Staunton

Deze donderdag zullen in Monaco delegaties van onder meer Manchester United, Arsenal, Chelsea, Real Madrid, Barcelona en Champions League-houder Bayern München neerstrijken. Op die dag wordt namelijk de loting voor de Champions League 2013/14 voltrokken in het prinsdom. De vertegenwoordigers van de topclubs kunnen zich met een gerust hart in het pluche laten zakken, want de UEFA zorgt er ieder jaar weer voor dat deze clubs een gemakkelijk pad richting de knock-out-fase krijgen.
HOE WERKT HET?
Tot het seizoen 1996/97 deed van elke UEFA-lidstaat een team mee, evenals de titelhouder. In de twee seizoenen erna was er sprake van een gewogen loting, gebaseerd op de coëfficiënt van de nationale bond. Voor het seizoen 1999/00 werd het toernooi flink uitgebreid en omgegooid, waarna de coëfficiënten een belangrijker rol gingen spelen.

Manchester United was in 1999 de eerste ploeg die profiteerde en de Champions League won, zonder dat de club een jaar eerder kampioen werd. Na die editie werd het voor topclubs steeds makkelijker om een goed coëfficiënt op te bouwen.

De UEFA voerde namelijk de coëfficiënt per club in. Dit getal is opgebouwd door resultaten van de afgelopen vijf jaar, plus twintig procent van de coëfficiënt van de nationale bond.


Deze teams, die tevens goed zijn voor het grootste aandeel in de tv-rechten, worden door de UEFA op bepaalde wijze voorgetrokken bij de loting. Van een echte loting is dan ook geen sprake, omdat dit suggereert dat elke deelnemer gelijk is. De grootmachten zijn vaak na tweederde van de groepswedstrijden al voor de volgende ronde geplaatst, zodat ze in de laatste wedstrijden hun topspelers rust kunnen geven.

Teams die de afgelopen jaren minder presteerden, maar wel de status 'eliteclub' hebben, zullen er nooit achter komen hoe het is om de volgende ronde te bereiken vanuit pot 3 of 4. Dit terwijl ze op basis van recente prestaties wel in deze potten zouden moeten beginnen. Het is dan ook zaak dat de UEFA de opzet van de loting aanpast, anders blijft de Champions League een feestje voor een select gezelschap.

Daarnaast heeft de UEFA ook de regel dat clubs uit een zelfde land niet tegen elkaar kunnen loten tot aan de kwartfinale. Als er van bepaalde landen maar liefst vier teams meedoen aan de Champions League, betekent dit automatisch dat ze op papier zwakkere tegenstanders loten. 

"Er is nog nooit een team uit pot 4 geweest dat de Champions League heeft gewonnen", zei Borussia Dortmund-bestuurder Hans-Joachim Watzke vorig jaar toen BVB met Real Madrid, Manchester City en Ajax in de groep kwam. Een terechte constatering, al was Dortmund er afgelopen jaar dicht bij, toen de finale nipt van Bayern München werd verloren.

Het zou goed zijn als er drie of vier seizoenen van de coëfficiënt-totalen wordt afgehaald. De ranking in de Champions League, gebaseerd op de afgelopen vijf jaar zegt namelijk niet veel meer over de huidige kracht van een elftal. Teams die vijf jaar geleden goed presteerden, profiteren daar nog altijd van en krijgen een goede positie om elk jaar eenvoudig punten bij elkaar te sprokkelen.

Daarnaast is het voor teams die in de afgelopen twee seizoenen wel goed hebben gepresteerd heel lastig om door te dringen tot de elite van Europa. Juventus bijvoorbeeld. Deze club kwam afgelopen seizoen tot de kwartfinale en werd alleen verslagen door eindwinnaar Bayern. Toch zit De Oude Dame in pot 3, vooral doordat de ploeg in 2010 in de Europa League werd uitgeschakeld door Fulham. Maar dat resultaat zegt helemaal niks over de staat van de huidige ploeg. Hoe minder ver je terugkijkt naar de prestaties van een club, des te beter beeld krijg je van de huidige staat van dat team.

Nog nooit won een team uit pot vier de Champions League

- Hans-Joachim Watzke, Dortmund-CEO

Stel, de UEFA kijkt alleen naar resultaten van de de afgelopen twee seizoenen, dan zouden Manchester United en Arsenal een vrije val maken. Tegelijkertijd zouden Dortmund, Juventus en Paris Saint-Germain juist weer hoger staan in de potindeling. Clubs kunnen zich niet meer verschuilen achter prestaties uit een verder verleden. Het gaat om wat je recent gepresteerd hebt.

Er waren veertien teams die afgelopen seizoen beter presteerden dan United en Arsenal in Europa volgens de UEFA-ranking 2012/13. Een jaar eerder waren er tien teams beter dan Arsenal en 28 beter dan United. Arsenal bereikt dit jaar de waarschijnlijk Champions League via de play-offs, maar zit straks wel in pot 1. Dat klopt niet. Een elftal dat via de laatste strohalm een ticket voor het miljoenenbal weet te bemachtigen hoort niet bij de hoogstgeplaatste clubs te zitten. The Gunners waren de afgelopen vijf seizoenen niet een keer bij de beste zes teams van Europa, maar toch staat de ploeg zesde qua coëfficiënten.
WAT MOET ER VERANDEREN?
Als de UEFA alleen de resultaten van het voorgaande seizoen meetelt, geeft dit al een beter beeld van de verhoudingen. Clubs als Borussia Dortmund, Juventus en Paris Saint-Germain zouden in de top 8 terecht komen, terwijl Arsenal flink zou zakken.

Ook kan de UEFA een vrije loting kunnen opzetten, zodat de uiteindelijke winnaar een grote kans heeft op sterke tegenstanders in de weg naar de finale. In dat geval kan je met recht spreken van de beste ploeg van Europa.

Daarnaast kan de regel afgeschaft worden die zorgt dat teams uit eenzelfde land niet tegen elkaar loten tot de kwartfinale. Zo maken andere landen dan Engeland, Spanje, en Duitsland kans op een gunstige loting en wordt voorkomen dat de Champions League wordt gedomineerd door die drie landen.

United buigt nog steeds op de finaleplaats van 2011, maar sindsdien heeft de ploeg niet best gepresteerd. In de laatste twee jaar won de ploeg slechts zes wedstrijden in de Champions League, waarvan twee tegen laagvlieger Otelul Galati. Deze prestaties komen niet overeen met een ploeg die een plek in pot 1 is gegarandeerd. Het zou logischer zijn om United op de prestaties van de laatste twee jaar te beoordelen, in plaats van verder terug te gaan.

Daarnaast zijn er ook nog teams die stevig op de deur bonken, maar heel lastig doorstoten tot pot 1. Er is geen twijfel over mogelijk dat Borussia Dortmund momenteel een van de sterkste ploegen van Europa is. Ondanks dat de ploeg afgelopen seizoen door een laag coëfficiënt in pot 4 terecht kwam, wist BVB door te dringen tot de finale. Real Madrid en Manchester City werden op weg naar de eindstrijd verslagen, maar deze teams staan bij de loting voor dit seizoen een stuk hoger dan de Duitse club.

Als we naar de Nederlandse situatie kijken, dan lijkt het onwaarschijnlijk dat Ajax de komende jaren in pot 2 terecht komt. De Amsterdammers zitten nu al enkele jaren in pot 3, maar afdaling naar pot 4 is dichterbij dan promotie naar pot 2. Daar heeft de ploeg ook de eigen prestaties van de laatste jaren aan te danken, maar voor een Nederlandse ploeg is het al lastiger om de Champions League te bereiken, laat staan te overwinteren. Een club als Ajax (of PSV of elke andere Nederlandse club) moet over een periode van vijf jaar goed presteren op het hoogste podium van Europa, wil er een plek in pot 2 inzitten. Gelukkig voor Ajax en PSV (dat ook een redelijke clubcoëfficiënt heeft) doen er elk jaar genoeg teams mee met een lager coëfficiënt, zodat de plek in pot 3 voorlopig niet in gevaar komt.

De loting van de Champions League is zoals altijd opgedeeld in vier potten, die er voor moeten zorgen dat de sterke teams elkaar in eerste instantie ontlopen. Maar als we kijken naar de huidige potindeling, komt daar weinig van terecht. Het lijkt er juist op dat een select groepje clubs (United, Arsenal, Chelsea, Real Madrid, Barcelona en Bayern) elk jaar verzekerd is van een goede startpositie en dus een bevoorrechte kans krijgt om deze positie te waarborgen. Eén of twee jaar slecht presteren is zelfs geen probleem. Als de UEFA de opzet van de loting niet aanpast, is het voor opkomende teams haast onmogelijk om door te dringen tot deze elite.

Gerelateerd